| Artikel |
Copyright Leo van Velzen Tien acteurs van het Nationale Toneel zitten om een tafel en praten over de Italiaanse dichter en filmmaker Pier Paolo Pasolini. Ze lezen elkaar teksten voor, bladeren door boeken en papieren. Op de achtergrond wordt ondertussen een woordenloze filmregistratie getoond van een bezoek van acteur Jeroen Spitzenberger aan Italië. Het blijkt een bedevaart te zijn waarbij hij de plek bezoekt waar Pasolini in 1975 vermoord werd en legt bloemen om zijn graf.
Als de film afgelopen is, stapt Spitzenberger het toneel op en voegt zich bij zijn collega’s. Jochum ten Haaf schiet uit zijn slof omdat alleen Jeroen lekker op kosten van het Nationale Toneel op snoepreis mocht. “Met een zwarte pruik op had ik net zo goed Pasolini kunnen spelen,” moppert hij nog na. Jan-Paul Buijs daarentegen, zit al helemaal in zijn rol van Pasolini’s minnaar Ninetto Davoli en kijkt Spitzenberger/Pasolini innig verliefd aan. Door deze vermenging van acteurs en hun rollen is de toeschouwer gewaarschuwd: De acteurs spelen hun rollen, maar blijven ook gewoon acteurs die samen onderzoek doen naar Pasolini. Was hij pedofiel, vragen ze zich af, provocateur, paljas, profeet?
Loden jaren
Copyright Leo van Velzen Na deze introductie volgt een lange reeks scènes uit het leven van Pasolini. We zien hem praten, vrijen, vechten met familieleden, geliefden en vrienden. Het zijn reconstructies van situaties die allemaal een ander facet tonen van zijn veelzijdige, ongrijpbare persoonlijkheid. Zo is er de jonge Pino Pelosi (Jochum ten Haaf) die tijdens een verhoor vertelt hoe hij indertijd door Pasolini in een ongure buurt werd opgepikt en geld kreeg aangeboden voor seks. De ontmoeting liep volledig uit de hand en hij doodde Pasolini in een gevecht . Zijn bekentenis strookt echter niet met het danig verminkte lichaam van Pasolini, zoals dat op grote historische foto’s wordt getoond. Ook is er de moeder (Betty Schuurman), die in een Piëta-enscenering treurt over de dood van haar zoon.
Het speelt zich allemaal af tijdens de zogenaamde ‘loden’ jaren, in het Italië van de jaren ’70. De Italiaanse samenleving zit verknoopt in een corrupte kluwen van regering, maffia, Vaticaan en industrie. Er zijn moorden en aanslagen van zowel linkse al rechtse extremisten. De in 1922 geboren Pasolini is belijdend lid van de communistische partij. Hij wordt gehaat door rechts en vereerd door links. Zijn gewelddadige dood – in elkaar geslagen en met een auto overreden – is omringd met allerlei geruchten, maar de ware toedracht komt nooit boven water. Was het een politieke moord, had het ermee te maken dat hij seks had met te jonge jongens? En waarom liet hij vlak voor zijn dood een serie naaktfoto’s van zichzelf maken?
Copyright Leo van Velzen
Berlusconi
‘P.P.P.’ is niet een makkelijk te verhapstukken voorstelling. De episodes hebben geen verhalend onderling verband, maar laten verschillende facetten van Pasolini zien. Dat maakt het tot een wat brokkelig geheel. Eerder hinderlijk dan verhelderend zijn de steeds getoonde historische beelden van Pasolini. Zo zien we op foto’s de echte Pasolini met zijn moeder en op het toneel Betty Schuurman en Jeroen Spitzenberger die hen verbeelden. Het wekt de indruk van het naspelen van de werkelijkheid in plaats van het scheppen van iets eigens. Gekunsteld en er met de haren bijgesleept is de vermeende actuele relevantie. Door beelden van Berlusconi te tonen, omringd door showgirls, of samen met Ghadaffi of Bush jr. wordt al te nadrukkelijk een link gelegd naar het huidige Italië. Of naar Nederland, want Balkenende en Wilders wordt eveneens getoond.
Aan deze voorstelling ligt een langdurige fascinatie van Marijnen voor Pasolini ten grondslag. Een zelfde oorsprong had zijn zeer succesvolle voorstelling ‘Glenn Gould’. Maar nu weerhoudt de veelheid aan tegenspelers in ‘P.P.P.’ een werkelijke uitkristallisering van de kern van Pasolini – of van de fascinatie van Marijnen.
|
|
Redacteuren gezocht
Ga je graag vaak naar het theater en beschik je over een vlotte pen? Word dan redacteur bij Theaterjournaal! Op vrijwillige basis schrijf je per maand twee of meer artikelen (recensies, festivalverslagen en interviews) die op de website www.theaterjournaal.nl worden gepubliceerd. Kennis van theater en enige schrijfervaring wordt op prijs gesteld. Geïnteresseerd? Mail een motivatiebrief met CV en een artikel dat je zelf hebt geschreven naar: vacature@theaterjournaal.nl
|
|